Een nieuwe kijk op internationaal opleiden
Ellen Steenbeek
Schouten & Nelissen Internationaal

HR als strategisch instrument

De rol van HR in grote organisaties verandert. Op steeds meer plekken wordt HR centraal in de organisatie geplaatst en bijvoorbeeld perfomance management wordt ingezet als strategisch instrument. Organisaties zijn op deze manier veel beter in staat om overal de vinger aan de pols te houden en gewenste veranderingen in de organisatie te ‘managen’. Deze veranderende rol van HR vindt ook op internationaal gebied plaats. Bij steeds meer grote (Nederlandse) multinationals krijgt HR een centrale plek binnen de organisatie. En worden gewenste veranderingdoelstellingen of opleidingsvragen centraal aangestuurd.
Schouten & Nelissen signaleerde deze ontwikkeling ook. “Een aantal van onze klanten is multinational of heeft verregaande samenwerkingsverbanden met buitenlandse partners,” vertelt Ellen Steenbeek, directeur van Schouten & Nellisen internationaal, “dit heeft belangrijke consequenties voor de mensen die in deze organisaties werken. En daarmee voor de vragen die aan ons gesteld worden.”

Soulmates

Uit een leadership survey bij Akzo Nobel DCE kwam naar voren dat medewerkers hun leidinggevenden minder goed beoordeelden op bijvoorbeeld het geven van aandacht voor het huidige functioneren en voor de professionele ontwikkeling van de individuele medewerkers. De oplossing lag in een leadership programma “Managing people” voor alle managers van Deco Europe, zevenhonderd in totaal, gegeven in hun eigen land en in hun eigen taal. Een enorme uitdaging, niet alleen voor Akzo Nobel DCE maar zeker ook voor Schouten & Nelissen.
“Internationale trainingen worden nu nog vaak centraal opgepakt én uitgevoerd,” aldus Steenbeek. “Plat gezegd wordt een blik Nederlandse of Amerikaanse trainers opengetrokken en die worden naar de diverse landen toegestuurd. Met een vooraf vastgesteld programma dat geen rekening houdt met andere culturen in de betreffende landen. En met de verschillen die er zijn tussen de verschillende locaties van één en het zelfde bedrijf. In zo’n aanpak geloven wij niet. Wij denken dat het resultaat van trainingen veel groter is wanneer er rekening wordt gehouden met de lokale situatie. Vaardigheden en met name ook gedrag zijn immers sterk cultuurgebonden. Vandaar dus ook dat we voor het project bij Akzo Nobel lokale trainers hebben ingezet. Zij kennen de cultuur van het land en de organisatie als geen ander. We beschikken inmiddels over een netwerk van trainers die op dezelfde manier werken als wij. ‘Soulmates’ dus eigenlijk, als het gaat om learning en development en dus resultaten met mensen.”
In samenspraak met de opdrachtgever bepaalt Schouten & Nelissen een trainingsprogramma met daarin de doelstellingen die in ieder land moeten worden gerealiseerd. Met dit programma in de hand reist een trainer van Schouten & Nelissen vervolgens naar de verschillende landen om samen met de lokale trainers en vertegenwoordigers van de lokale organisatie het programma te ‘vertalen’ naar de lokale en culturele eisen van die landen.

Unieke aanpak

In deze benadering van internationaal trainen is Schouten en Nelissen vooralsnog uniek. Vanuit een centraal geformuleerde doelstelling wordt de lokale invulling volledig afgestemd op de lokale situatie, cultuur en organisatie. En met het commitment van de lokale ‘eigenaren van de verandering’. Het lokale resultaat is leidend voor het projectontwerp en trainingdesign. “Voordat we van start gingen met het trainingstraject voor Akzo Deco, hebben we een internationale pilot gedaan met deelnemers uit verschillende Europese landen. In zo’n internationaal gezelschap merk je de verschillen tussen landen in hun stijl van leidinggeven. In sommige landen is de natuurlijke afstand tussen medewerker en leidinggevende groter dan in andere. Bij een rollenspel over een medewerker die regelmatig te laat op zijn werk kwam, zag je dat managers uit landen als Zweden en Nederland ook het privéleven van deze collega betrokken bij het zoeken naar een oplossing. In een aantal Zuid-Europese landen bleek dit not done. Duidelijk werd ook dat het ene land meer gewend is aan een poldermodel, terwijl in het andere land een hardere lijn gebruikelijker is.” In onze trainingen willen we dergelijke verschillen niet bagatelliseren, maar erkennen we deze specifieke cultuuraspecten juist en integreren we deze in de lokale trainingen. Met als gevolg dat de training die in Engeland gegeven werd, inhoudelijk een enigszins ander programma was dan de training die bijvoorbeeld in Italië gegeven werd. Maar wel beide met het doel om eerdergenoemde people management vaardigheden te verbeteren.

Wereldwijd netwerk

Het traject voor Akzo Nobel DCE werd in 2003 gestart. Inmiddels heeft Schouten & Nelissen International voor verschillende klanten ook buiten Europa trainingstrajecten uitgevoerd. Hierdoor beschikt Schouten & Nelissen inmiddels over een wereldwijd netwerk van trainers. “De uitdaging van onze manier van werken zit in het opbouwen van het trainersnetwerk,” aldus Ellen Steenbeek, “het kost veel tijd om je ‘soulmates’ te vinden. Alle trainers en bureaus waar we mee samenwerken, hebben we persoonlijk ontmoet en getoetst. Dat vraagt een flinke investering van geld en ook van tijd. En je hebt uiteraard klanten nodig waarvoor je samen aan de slag mag. Anders bestaat je netwerk alleen op papier. Alleen door daadwerkelijk samen te werken blijkt de kracht van het internationale netwerk en van onze visie op international learning en development. We zijn nog steeds dolblij dat Akzo Nobel Decorative Coatings ons die kans heeft gegeven.”